2009/11/17

Taze gelin:Shenzhen

Selvi boylu taze bir gelin gibidir Shenzhen. Boyu 30-40 km, yaşı da 2009 itibariyle daha yeni 30 olmuş körpe bir şehir.

Şehirde hangi Çinli’ye sorarsanız sorun size Shenzhen hakkında ilk başta söyleyeceği iki kelime vardır: Enerjik ve karmaşık. Şehir yeni olduğu için sakinleri de genelde gençlerden oluşur. Özellikle de devlet yada askeriye görevlilerinden çok şehirde ticaretle uğraşanların ve onların çalıştırdıkları göçmen işçilerin hakim olduğu düşünülürse, enerjikliğin sebebi anlaşılacaktır.

Karmaşıklık ise şehrin yerlisinin olmamasından ileri gelir. Shenzhen kurulmasındaki temel amaç, Çin’in daha yeni girdiği (1978) değişim ve açılım döneminin meyvelerini burdan toplamak; içte ve dıştakilere reformların somut sonucunu göstermek. Bu sebeptendir ki şehrin tasarımı gibi şehir halkı da özene bezene hazırlanmış: Ülkenin her yerinden en zenginler buraya getirilmiş. İşçiler de zenginler gibi ülkenin çok farklı yerlerinden gelince ortaya yerlisi olmayan, halkı tüm Çin’den toplanmış bir şehir ortaya çıkmış. Bu da elbette karmaşa demek. Kendi kültürü, benliği, insanı olmayan bir şehir.

Shenzhen, sizi Hong kong’tan inip de anakara Çin’ine giriş yaptığınızda ilk karşılayan şehirdir. Eğer Luohu gümrüğünden girerseniz, Shenzhen’ın ilk yerleşim bölgesine denk geldiniz demektir ki oralar -özellikle de Hong kong’tan sonra- sizi biraz sıkabilir. Derken Futian semtinin Huaqiang caddesi karşınıza çıkar ki burası şehirde ticaretin kalbi olması sebebiyle karmaşıklığı zirvede yaşayan bölgedir. Eğer buralardan çıkmayı başarabilirseniz Shenzhen’ın tatlı yüzüne ulaşabilirsiniz. Modern ve yüksek göz kamaştırıcı plazalar ana cadde boyunca sağlı sollu sizi cezbedecektir. Ve bunca binaya rağmen şehrin tonunun gri olmadığını farkedeceksiniz: Çünkü hem caddelerin kenarları ve binalar arası yaşama alanları yeşile doymuştur hem de yaşama alanının arasına bi o kadar büyüklükte parklar, yapay göller, golf sahaları dizilmiştir özenle. O kadar ki bazen kendinizi ormanın içinde zannedersiniz!

Devamı gelecek…

2009/03/28

Hong Kong

Çin denen büyük coğrafyanın sağ alt köşesine yakın yaşayan yabancılar ve özellikle de Türkler, başkaca kısımlarda yaşayanlara nisbeten vize konusunda çok daha avantajlıdırlar. Şöyle ki efendim: Yabancı bir ülkede vize ile ilgili karşılaşılması pek muhtemel birçok sorunun çözümüne medar, en azından çözüm için zaman kazanmaya vesile olabilecek pek möhim bir hareket vardır:  Ülkeden çıkış yapmak! Bu ülke Çin gibi, Amerika gibi büyük bir ülke olursa pek masraflı olabilir. Kıyas bâbından, Türkiye'de Konya'da ikamet eden bir yabancının sırf bu iş için Edirne'ye veya Ne bileyim Kilis'e gitmesini düşünün. Sonra bir de bunu işbu büyük ülkeler için on ile yirmi ile çarpın! Ama efendim Guangzhou veya Shenzhen'da oturuyorsanız (Türkiye'nin Edirnesi gibi yerler) iş değişir. Otobüse veya trene atladığınız gibi soluğu Hong kong denen garip memlekette alırsınız; kendisi bizzat Çin'e bağlı olsa da Çin sizi ülkeyi terk etmiş sayar ve derdinize derman bulmuş olursunuz.

Bu sebeptendir ki Hong kong, Çin'in sağ alt köşesinde yaşayanların sıklıkla uğradıkları bir mecburiyet caddesi gibidir: Haftada, ayda, bilemedin yılda bir defa bu hızlı şehre bir dokunur öyle geri dönerler Çin'deki yavaş hayatlarına. İnanır mısınız bilmem, 10-15 yıldır mütemâdiyen her ay buraya geleni bile vardır, bıkmadan usanmadan.

Bu günlük Hong kong'tan bu kadar efenim. Sağlıcakla.

2009/02/18

牙齿租金

奥斯曼帝国的土耳其人有一个风俗习惯叫“牙齿租金”。特别是在斋月的时候,主人在送共进晚餐的客人出门之前会送一些钱给他们。如果客人问这是什么钱的话,主人会说:“今天你们来我们家作客,吃我们的晚餐时用了自己的牙齿,牙齿都用坏了。这些钱是对你们的补偿,用作你们的路费和牙齿租金。”

斋月请别人吃饭的主要目的是让穷人吃得好一点,让他们高高兴兴地过斋月。直接给他们钱会让他们局促不安,所以那时候的有钱人发明了这个“牙齿租金”的借口。